Soomaaliya ayaa wajahaysa xiisado siyaasadeed oo isa soo taraya iyo caqabado amni, iyadoo dalka uu isu diyaarinayo doorashooyinka la qorsheeyay sanadka 2026.
Doodaha la xiriira dib u habaynta nidaamka doorashooyinka iyo xiriirka u dhexeeya dowladda federaalka iyo dowlad-goboleedyada ayaa sare u qaaday hubanti la’aan ku saabsan jadwalka dimuqraadiyadeed ee dalka.
Maamulka Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa soo jeediyay in dalka looga gudbo nidaamka doorashada dadban loona wareego nidaam cod toos ah oo ku dhisan “qof iyo cod,” tallaabadaas oo taageerayaasheedu ku tilmaameen mid ballaarinaysa ka-qaybgalka dimuqraadiyadda. Si kastaba ha ahaatee, hoggaamiyeyaasha qaar ka mid ah dowlad-goboleedyada ayaa muujiyay walaac, iyagoo adkeeyay baahida loo qabo wadatashi iyo is-afgarad qaran oo ballaaran.
Doodda Dib-u-habaynta Doorashooyinka
Mas’uuliyiin ka tirsan Puntland iyo Jubaland ayaa ka digay in si degdeg ah looga tanaasulo nidaamka doorashada dadban, kaas oo dalka ka jiray in ka badan labaatan sano isla markaana ku saleysan qaab-dhismeedka beelaha.
Xasan Sheekh Oo Maanta La Kulmaya Deni Iyo Axmed Madoobe
Falanqeeyayaal siyaasadeed ayaa sheegaya in aragtiyaha kala duwan ay muujinayaan khilaafaad soo jireen ah oo ku saabsan federaaleynta iyo qaabka awood-qaybsiga. Hay’adda International crisis group ayaa hore u xustay in kala-qaybsanaanta siyaasadeed ee u dhexeysa heer federaal iyo heer gobol ay adkeyn karto hirgelinta isbeddellada hay’adaha dowliga ah, islamarkaana dib u dhigi karto hannaanka doorashooyinka haddii aan la gaarin is-afgarad.
Khilaafaadka Dastuurka iyo Baarlamaanka
Doodaha ku saabsan wax-ka-beddelka dastuurka ku-meel-gaarka ah ayaa horseeday muran ka dhex aloosan baarlamaanka ku sugan Muqdisho, iyadoo xildhibaano mucaarad ah ay dalbanayaan wadatashi dheeraad ah ka hor inta aan la ansixin isbeddello waaweyn.
Deni oo runta u sheegay Madaxweyne Xasan Sheekh & Aadan Madoobe
Kormeerayaal siyaasadeed ayaa tilmaamaya in khilaafaadkani ka tarjumayaan su’aalo waaweyn oo ku saabsan isu-dheellitirka awoodaha nidaamka federaalka iyo xawaaraha dib-u-habaynta hay’adaha dowliga ah.
Amniga oo weli jilicsan
Doodaha siyaasadeed ayaa socda xilli ay weli taagan yihiin caqabado amni, oo ay ka mid yihiin weerarro ay fuliso kooxda Al-Shabaab, taasoo wali ka howlgasha qaybo ka mid ah dalka.
Khabiirada amniga ayaa xusay in kala-guurka howlgalka Midowga Afrika ee Soomaaliya uu la kulmayo caqabado dhaqaale, taasoo saameyn ku yeelan karta dadaallada xasilinta haddii aan si buuxda wax looga qaban.
Caqabadaha Bani’aadantinimo iyo Maamul-wanaagga
Hay’adaha gargaarka ayaa qiyaasaya in malaayiin Soomaali ah ay u baahan karaan gargaar sanadka 2026 sababo la xiriira barakac, isbeddelka cimilada iyo duruufaha dhaqaale ee adag. Khubarada maamul-wanaagga ayaa carrabka ku adkeeyay in xoojinta hufnaanta iyo kalsoonida dadweynaha ay muhiim u tahay gaarsiinta adeegyo wax ku ool ah.
Hay’adda Transparency international ayaa hore u muujisay in dowladaha nugul ay wajahaan caqabado maamul, isla markaana hannaan isla-xisaabtan oo xooggan uu door muhiim ah ka ciyaaro xasilloonida mustaqbalka fog.
